Turkse en Marokkaanse familierecepten bewaren: zo leg je ze vast

Twee keukens, veel streken

Volgens Wikipedia komt de variatie in de Turkse keuken voort uit de vele volken die in Anatolië sporen achterlieten. De Oghuz-Turken namen op hun weg uit Centraal-Azië ook kookkunst over van de bevolking van Iran, Irak, Egypte en de Balkan. Op het platteland bleven regionale en etnische keukens bestaan. De gerechten zijn volgens de bron meestal gebaseerd op verse groente en fruit, gegrild vlees of vis en salades, vaak met yoghurt en sauzen erbij.

De Marokkaanse keuken is volgens Wikipedia sterk beïnvloed door de Berbers, de Moren, de Arabieren en Andalusië. Couscous is het basisvoedsel en veel maaltijden bestaan uit een tajineschotel. Aan de kust speelt vis een grotere rol.

Voor je boek is dit de kernles: dit zijn grote lijnen. Welk gerecht in jullie familie op tafel kwam, hing af van streek, dorp, seizoen en huishouden.

Bron: Wikipedia: Turkse keuken en Wikipedia: Marokkaanse keuken.

De route naar Nederland

Volgens Wikipedia kwamen Turkse arbeiders vooral in de jaren zestig en zeventig als gastarbeider naar Nederland. Ze kwamen eerst uit steden als Istanbul, Ankara en Izmir, later ook uit Centraal-Anatolië en de Zwarte Zeeregio. Marokkaanse gastarbeiders kwamen in de jaren zestig en zeventig; na het einde van de werving in 1973 groeide de gemeenschap door gezinshereniging. Veel recepten werden daarna in Nederland doorgegeven, met ingrediënten die hier te koop waren.

Dat kan in jullie recept zichtbaar zijn. Misschien vervangt een Nederlandse groente een streekproduct, of koken jullie met een ander soort vlees dan vroeger. Schrijf op wat er is veranderd. Dat is geen afbreuk aan het gerecht, maar een stuk familiegeschiedenis.

Bron: Wikipedia: Turken in Nederland en Wikipedia: Marokkanen in Nederland.

Taal en namen

Wikipedia noemt dat in de Marokkaanse gemeenschap in Nederland verschillende talen worden gesproken: Nederlands, Marokkaans-Arabisch (Darija) en Berbertalen, vooral Riffijns. De meeste Marokkaanse Nederlanders komen uit de Rif en spreken van huis uit Riffijns. Een gerecht kan in jullie familie dus een Berberse, Arabische of Nederlandse naam hebben. Ook in Turkse families kan een gerecht per streek anders heten.

Schrijf de naam op zoals jullie hem zeggen. Zet er de omschrijving in het Nederlands bij, bijvoorbeeld "soep van linzen met citroen". Dan kan ook een kleinkind dat de taal minder spreekt het gerecht nog opzoeken en maken.

Wat je bij een recept vastlegt

• De naam, de streek of het dorp waar het recept vandaan komt, en van wie je het hebt.
• Voor wie het werd gemaakt: een gewone dag, een feest, een bezoek of een bepaalde periode van het jaar.
• De ingrediënten in gram en milliliters. Wegen helpt, want "een handje" verschilt per hand.
• Wat je erbij eet, zoals brood, rijst, salade of yoghurt.
• Welke gewoonten erbij horen, bijvoorbeeld wie de pan op tafel zet of hoe je aanschuift.

Op hoe schrijf je een recept op staat hoe je dit in een paar zinnen doet. Houd het liever eenvoudig dan perfect.

Samen koken, samen schrijven

Het mooiste is de combinatie: kook met een ouder familielid en schrijf op terwijl die kookt. Vraag naar het hoe en het waarom: waarom die volgorde, waarom die pan? Maak foto's van de handelingen die je met woorden moeilijk uitlegt, zoals het vouwen of rollen van deeg. Soms herinnert iemand zich bij het koken ineens een verhaal.

Hulp bij het vertellen van het verhaal vind je in een verhaal bij een recept schrijven.

In Familiesmaak zetten

Open Familiesmaak en typ het recept in je eigen woorden. De naam mag in jullie eigen taal staan. Kies de soort, zet bij "Van wie?" wie het recept deelde en vertel in het verhaal wat je weet. Wil je een tip toevoegen? Begin met "Tip:". Wie een familielid wil laten meeschrijven, kan via stap 3 een eigen link versturen.