Blog · Koken met familie
Koken voor een grote groep: hoeveelheden berekenen zonder te veel of te weinig
Een verjaardag, een familiedag of een kerstdiner: opeens moet je koken voor een grote groep. Een recept voor vier personen vermenigvuldigen met vijf gaat meestal net niet goed. Hier lees je hoe je rekent, wat je beter niet vermenigvuldigt en hoe je restjes veilig bewaart.
Begin met het aantal eters, niet met het recept
Tel eerst wie er komen. Reken kinderen en volwassenen apart als je dat weet. Bepaal daarna wat er op tafel komt. Bij een groot gezelschap werkt een eenvoudig menu beter dan vier ingewikkelde gerechten. Kies liever één hoofdgerecht dat je goed kent, met bijgerechten die je ook op voorhand kunt maken.
Staat het oude recept in ons, pond of kopjes? Zet dat eerst om. Hoe dat gaat, lees je in ons, pond en kopje omrekenen. Reken daarna pas door.
Zo reken je een recept om
De omrekenfactor is het aantal personen dat je wilt, gedeeld door het aantal personen van het recept. Een recept voor 4 personen dat je voor 20 wilt maken, krijgt factor 5. Schrijf elke nieuwe hoeveelheid op in een kolom naast het origineel. Reken dit niet in je hoofd uit terwijl je kookt.
- Vermenigvuldig ingrediënten met gewicht rechtstreeks met de factor.
- Voeg zout, kruiden en specerijen voorzichtig toe. Begin met minder dan de factor en proef tussendoor.
- Kijk of je pan en oven groot genoeg zijn. Een grotere hoeveelheid in dezelfde pan kookt anders dan een kleine.
- Bakken en koken in twee ronden kan handiger zijn dan één enorme pan.
Rekenvoorbeeld: rijst, pasta en aardappelen
Pasta, rijst en couscous worden groter tijdens het koken. Het Voedingscentrum geeft hiervoor verhoudingen. Rijst neemt ongeveer 2,5 keer in gewicht toe en pasta ongeveer 2,7 keer. Als je per persoon 100 gram gekookt rekent, heb je ongeveer dit nodig:
| Product | Ongekookt voor 100 gram gekookt | Voor 10 personen | Voor 20 personen |
|---|---|---|---|
| Rijst | ongeveer 40 gram | ongeveer 400 gram | ongeveer 800 gram |
| Pasta | 35 tot 50 gram | 350 tot 500 gram | 700 gram tot 1 kilo |
| Aardappelen (gewogen met schil) | ongeveer 125 gram | ongeveer 1,25 kilo | ongeveer 2,5 kilo |
Het Voedingscentrum adviseert een keukenweegschaal of het Eetmaatje te gebruiken om af te wegen. Of 100 gram gekookt genoeg is, hangt af van je gasten en van wat er verder op tafel staat. Eten er hongerige tieners of oude mensen mee? Houd er dan wat rekening mee.
Bron: Voedingscentrum, Hoeveel pasta, rijst en aardappelen koken per persoon?.
Plan je dag
Bij een grote groep is de tijd vaak het probleem. Maak een lijstje van achteren naar voren: hoe laat willen jullie eten, en wat moet dan wanneer klaar zijn? Zet het lijstje op de koelkast.
- Dag ervoor: groente snijden, saus of soep maken, dessert klaarzetten.
- Ochtend: vlees voorbereiden en de tafel dekken.
- Laatste uur: pannen verwarmen, rijst of pasta koken, afwerken.
Maak je eten van tevoren, laat het dan eerst afkoelen. Het Voedingscentrum adviseert gekookt eten ongeveer een half uur te laten afkoelen voordat het in de koelkast of vriezer gaat. Verdeel een grote pan soep over meerdere kleine bakken, dan koelt het sneller af.
Restjes bij een grote groep
Bij veel eten blijft vaak veel over. Het Voedingscentrum geeft hiervoor duidelijke regels.
- Laat restjes niet langer dan 2 uur buiten de koelkast staan.
- Zet ze in goed afgesloten bakken in de koelkast (4 °C) of in de vriezer.
- Eet restjes uit de koelkast binnen twee dagen op. In de vriezer zijn ze 3 maanden houdbaar.
- Verwarm door en door tot stomend heet en schep tussendoor om.
- Warm een restje maar één keer op. Blijft er daarna iets over, gooi dat dan weg.
Wil je het recept na afloop bewaren voor de volgende keer? Lees dan receptenkaartjes digitaliseren.
Bron: Voedingscentrum, 5x veilig met kliekjes.
Tip: Vraag gasten een bak mee te nemen. Dan gaat het eten snel de koelkast in en blijft niets uren op tafel staan. Zet een datum op elke bak.
Het groepsrecept vastleggen in Familiesmaak
Heb je een gerecht dat jullie voor 20 personen maken, schrijf dan ook die grote versie op. In Familiesmaak typ je bij het aantal personen het getal van de grote groep en zet je de hoeveelheden eronder. Kies de soort die erbij past, bijvoorbeeld hoofdgerecht. Noem bij "Van wie?" degene die het altijd voor de hele familie kookt. In de tip zet je wat je geleerd hebt, zoals welke pan je gebruikt of wat je de dag ervoor doet. Hoe je zo'n recept in je eigen woorden opschrijft, staat in hoe schrijf je een recept op. Bestellen van een boek kan nog niet, het maken en de proef-PDF wel.
Veelgestelde vragen
Hoeveel rijst heb ik nodig voor 20 personen?
Reken je 100 gram gekookte rijst per persoon, dan is dat ongeveer 800 gram ongekookt (circa 40 gram ongekookt per 100 gram gekookt, volgens het Voedingscentrum). Weeg af voor het koken.
Kan ik elk recept gewoon vermenigvuldigen?
Gewicht en hoeveelheden meestal wel, maar kruiden en zout niet. Begin met minder en proef. Ook je pan, oven en kooktijd kunnen anders zijn.
Hoe lang mag gekookt eten buiten de koelkast staan?
Het Voedingscentrum adviseert restjes niet langer dan 2 uur buiten de koelkast te laten staan.
Hoe lang blijven restjes goed?
Volgens het Voedingscentrum twee dagen in de koelkast en drie maanden in de vriezer. Verwarm ze door en door en warm ze maar één keer op.
Bronnen
Nodig je familie uit
Maak in Familiesmaak een boek en kies bij stap 3 "Nodig familie uit". Iedereen krijgt een eigen link en zet zijn recepten in hetzelfde boek.
Start jullie familiekookboek